Terwijl ik dit schrijf, staat de podcast over mijn bezoek aan Bordeaux al lang en breed online. En bizar genoeg heeft de tijd ons inmiddels ingehaald. Het scheelde namelijk niet veel of zelfs de stad Bordeaux werd bedreigd door een van de heftigste bosbranden ooit in deze regio. Maar liefst 200.000 mensen moesten worden geëvacueerd.

In Bordeaux zitten ze uiteraard niet stil. Nog niet zo lang geleden werden er zelfs nieuwe druivenrassen toegestaan: arinarnoa, castets, marselan en touriga aan de rode kant, en albarinho en liliorila aan de witte kant. Oké, ze mogen slechts een klein deel van de blend uitmaken. Maar door toenemende droogte en steeds warmere jaargangen krijgt ook de klassieke merlot het moeilijker. Het wordt op sommige plekken simpelweg te warm. Waar deze druif vroeger juist werd aangeplant omdat hij daar makkelijk rijp werd, zijn dat nu soms precies de plekken waar de hitte een probleem begint te vormen.

Kortom: Bordeaux zal het deels over een andere boeg moeten gooien als de regio ook in de toekomst wil blijven floreren.

Bosbranden

Nog even over die bosbranden. Ja, opwarming en toenemende droogte spelen een rol, maar er zit ook een duidelijke menselijke factor in. In de regio liggen enorme monoculturen van vooral zeedennen. Die boom groeit snel en is commercieel interessant, maar is ook zeer brandbaar. De Forêt des Landes is niet voor niets het grootste aangeplante bos van West-Europa.

Daar komt bij dat veel bosbranden door menselijk handelen ontstaan. Tel daarbij op dat een groot deel van het beschikbare budget naar bestrijding gaat en veel minder naar preventie, en je hebt een behoorlijk kwetsbaar systeem. Bron: Maarten van Rossem, podcast Bosbranden zijn pas het begin.

Waarom gaat dit ineens niet meer over wijn? Omdat we, als we in de toekomst nog steeds van ons glas willen genieten, anders moeten nadenken over hoe we wijn maken, drinken en ervaren. Want Bordeaux met 16% alcohol: daar ben ik voorlopig nog niet aan toe.

Van doemdenken naar doortanken

Dit artikel gaat natuurlijk niet alleen over de naderende apocalyps. Het gaat vooral over wat je kunt doen in Bordeaux-stad. Zie het als een kleinere versie van Parijs. Veel is op loopafstand, er is een heerlijke boulevard waar je mooi kunt hardlopen langs de Garonne en de stad staat vol indrukwekkende architectuur. Met als architectonisch hoogtepunt misschien wel de Cité du Vin.

Deze keer besloot ik die over te slaan en in plaats daarvan lekker een rondje te gaan hardlopen. Ben je er nog nooit geweest? Dan is het zeker de moeite waard. Mijn reisgenoten gingen wel en kwamen ongeveer tot dezelfde conclusie als ik de vorige keer: het museum is echt leuk, maar de wijn die bij je ticket inbegrepen zit is nog steeds even goor. De enige echte gemiste kans.

Châteaux bezoeken

Bordeaux heeft een statig imago, indrukwekkende châteaux en behoorlijk dure wijnen. Toch is het gebied veel toegankelijker dan veel mensen denken. Onze bezoeken waren allemaal erg prettig. Ja, die waren wel via onze négociant geregeld, maar meerdere huizen vertelden dat ook grotere domeinen hun deuren steeds vaker openzetten voor bezoekers.

Je moet daardoor misschien iets meer plannen en wat minder op de bonnefooi gaan. Maar hé, dan begint de voorpret gewoon wat eerder.

Château Léoville Barton & Château Langoa Barton – Saint-Julien

Ieder jaar kopen we privé een kistje Langoa Barton. Een wijn die nog enigszins betaalbaar is, maar geweldig kan ouderen. Tijdens het bezoek proefden we Château Léoville Barton 2014. Nog steeds veel geweld in het glas. Eigenlijk verrassend jong en vooral: heel veel potentie.

De Château Langoa Barton 2016 was duidelijk opener en gul. Je kunt het domein bezoeken; reserveren is wel gewenst.

Château Sociando-Mallet – Haut-Médoc

Indrukwekkend domein. Waar bij Léoville en Langoa alles gelikt en tot in de perfectie verbouwd is, zie je hier veel meer een echte, functionele oude kelder. Geen opsmuk. Wijn is wijn. Een kelder is een kelder.

Misschien is dat ook een van de redenen dat Sociando-Mallet nog steeds redelijk betaalbaar is gebleven. Het bezoek was gezellig en vooral lekker down to earth.

We proefden een indrukwekkende line-up, met als hoogtepunt twee flessen die we uit de kelder meekregen voor proeverijen in Nederland: Sociando-Mallet 1998 op normale fles en 1990 op magnum. Beide stonden nog compleet overeind. Indrukwekkend, betaalbaar en toegankelijk.

Je kunt het domein bezoeken; reserveren is gewenst.

Château Prieuré-Lichine – Margaux

Dit huis is onderdeel van Ballande & Méneret. De witte wijn liet zich hier bijzonder goed zien, maar vooral verrassend was 2022, de huidige jaargang. Open, gul, sappig en ontzettend doordrinkbaar. Bordeaux voor jonge mensen dus. Kan prima ouderen, maar hoeft eigenlijk niet.

Je kunt het domein bezoeken; reserveren is wel gewenst. Er zit ook een leuke shop bij.

Château Haut-Brion & La Mission Haut-Brion – Pessac-Léognan

Oké, hier kom je misschien wat moeilijker binnen. Maar hé, hier loop ik zelf ook niet zomaar even langs.

Belangrijk om niet te vergeten: het zijn twee aparte huizen. Toch worden ze vaak in één adem genoemd, alsof La Mission het iets mindere broertje is. Zeker niet waar. Alleen al als je naar de prijzen kijkt.

Het domein ademt historie. Wat je misschien niet verwacht: het ligt praktisch naast het spoor en in een buitenwijk van Bordeaux. Vroeger was dat natuurlijk anders, maar de stad is steeds verder opgerukt.

Op het meticuleus onderhouden landgoed vind je een prachtige tuin en een kapel waarin de beste jaargangen in het plafond zijn vereeuwigd. De kelder is een droom en de proefruimte voelt letterlijk alsof je teruggaat in de tijd.

Van beide huizen proefden we de jaargang 2017. En dan wordt kiezen toch behoorlijk lastig.

Château Guiraud – Sauternes

Zoals bij zoveel wijnen tipte Nadien deze al jaren geleden. Bij Guiraud zijn ze gespecialiseerd in wit en zoet. Sinds 2020 staat de voormalige wijnmaakster van Château d’Yquem hier aan het roer, en dat proef je. Ik kocht hier oude jaargangen Sauternes voor in de bar en zelfs nog een oude magnum van de droge witte G de Guiraud. Ik kan niet anders zeggen dan dat ik groot fan ben. In Nederland is de droge witte wijn verkrijgbaar bij Bolomey voor ongeveer €19. Een koopje als je het mij vraagt.

Je kunt hier trouwens ook fantastisch lunchen en dineren. Recent organiseerden we een Bordeaux-avond in Wijnbar Vindict in Amsterdam. Bij het hoofdgerecht – polderhoen met een saus van morilles – schonken we zoete Sauternes. Een klassieke combinatie die heel goed werkt.

Dus doe eens gek en drink Sauternes bij kip. Of knal hem naast een Kinder Bueno. Geloof me: daarna wil je misschien nooit meer iets anders.

Château Palais Cardinal – Saint-Émilion

Ook de rechteroever mocht tijdens ons bezoek niet ontbreken. Door tijdgebrek bezochten we daar slechts één huis. We werden vriendelijk ontvangen en de kelder was keurig verzorgd. Het landschap voelde hier ook een stuk groener dan aan de linkeroever. Toch die klei? 

Er worden verschillende wijnen gemaakt: van Crémant de Bordeaux tot rode wijnen van merlot, cabernet sauvignon en cabernet franc. Ook wordt er geëxperimenteerd met amfora. Ze proberen dus niet alleen klassiek te werken, maar zoeken ook bewust naar nieuwe stijlen en technieken. Leuk, en zeker de moeite waard.

Eten en drinken

Café Lavinal – Pauillac

Rue du Desquet, 33250 Pauillac

Als je hier naartoe loopt, heb je het gevoel alsof je over een filmset wandelt. Idyllisch en verscholen, op een steenworp afstand van Château Lynch-Bages. Je vindt er een heerlijk lunchmenu en een geweldige wijnkaart. Veel wijnen van Château Lynch-Bages zijn hier per glas verkrijgbaar vanwege de link met het château. We dronken onder andere Blanc de Lynch-Bages 2023, Ormes de Pez 2005 en Echo de Lynch-Bages 2011, de tweede wijn van Lynch-Bages. Uiteindelijk kwam Lynch-Bages tijdens de lunch toch als winnaar uit de bus. Prijs-kwaliteit van de wijnkaart: dik in orde.

Aux Quatre Coins du Vin – Bordeaux

3 Cours du 30 Juillet, 33000 Bordeaux

Deze wijnbar was eigenlijk bedoeld als aperitiefstop voordat we naar natuurwijnrestaurant Soif gingen. Maar wat een toptent. Ze hebben verschillende wijnen per glas via een tapsysteem, maar ga vooral voor de wijnkaart. Betaalbare Bourgogne, gerijpte Bordeaux: je vindt hier van alles voor leuke prijzen. Niet voor niets kwamen we de volgende dag terug. En na het diner bij Soif zijn we hier ook nog even afgepilst.

Soif – Bordeaux

35 Rue du Cancera, 33000 Bordeaux

Als je van natuurwijn houdt, is dit echt een leuke plek. Verfijnde keuken met Aziatische invloeden, maar nog steeds duidelijk Frans. Daarbij een betaalbare selectie van interessante natuurwijnproducenten. We dronken hier onder andere Métisse en La Pépé van Florentine van Le Bottes Rouge. Heerlijk.

Restaurant Le Cercle Guiraud – Sauternes

14 Rue Principale, 33210 Sauternes

Het fine-diningrestaurant van Guiraud. Voor de grotere portemonnee. Verfijnde gerechten, mooie wijnkaart en oudere jaargangen.

Restaurant La Chapelle de Guiraud – Sauternes

1 Château Guiraud, 33210 Sauternes

Hier kun je helemaal los. Heerlijk lokaal menu, verfijnd uitgevoerd en met snelle service. Leuk pluspunt is de selectie open wijnen van Guiraud. Toen de dame van de proeverij vroeg of we tijdens de lunch al iets gedronken hadden, was het antwoord: ja, bijna alle jaargangen die op de kaart stonden. Oeps. Desondanks gingen er tijdens de tasting gewoon weer andere flessen open. 

De leukste combinatie? Uiteraard Sauternes bij het hoofdgerecht. Bij een saus van bisque werkte die miraculeus goed.

Le Sobre Chartrons – Bordeaux

24 Quai des Chartrons, 33000 Bordeaux

Alles wat je van een wijnbar wilt, en meer. Naast bar is dit ook een wijnwinkel. Het concept zie je vaker in Frankrijk: alles wat in de winkel staat, kun je drinken voor ongeveer €10 boven op de winkelprijs. Zo hoef je eigenlijk nauwelijks een aparte wijnkaart te maken en kun je gewoon blijven zoeken tussen de flessen. 

Er is trouwens wel degelijk een wijnkaart. Daar bestelde ik nog Château Laville Haut-Brion 2000 Blanc. Ik had voor dat geld beter een glas sherry kunnen nemen. Goedkoper en lekkerder. Maar hé: you wine some, you lose some.

Verder dronken we Burlotto, stond er Richard Kershaw en was de selectie sowieso heel divers. Verwacht dus zeker niet alleen Bordeaux. Qua eten veel klassieke Franse bites om te snacken en delen. Geen hoogdravende keuken, maar precies genoeg om nooit meer naar huis te willen. Aan het einde van de avond trok de eigenaar nog een fles champagne met ons open. Het bleef nog lang gezellig. Ga hier drinken, eten en vooral genieten.

Slapen

Château Tour Saint-Fort Chambre d'hôtes – Saint-Estèphe

Lieu-Dit, 1 Route de la Villotte, 33180 Saint-Estèphe

Geen personeel gezien, maar wat een plek. Prachtige, ruime kamers en ’s ochtends staat het ontbijt gewoon klaar. Je slaapt met uitzicht op de wijnranken, tussen de wijnranken en boven de wijnvaten.

Dikke tip.

 

Gastblogger: Jan Jaap Altenburg

Jan Jaap Altenburg heeft WSET4 op zak en was eerder sommelier bij onder andere Bentinck in Amerongen en Maeve in Utrecht. Sinds juni 2023 runt hij zijn eigen wijnbar in Amsterdam: Vindict. Tussen het serveren en proeven door is hij altijd bezig met nieuwe projecten. Hij maakte al eens een alcoholvrije gin, experimenteerde met cider en mousserende wijn, en bottelde hij zijn eigen blend van Wijngoed Wolf.